Dzisiaj jest: 26 Kwiecień 2018    |    Imieniny obchodzą: Maria, Marcelina, Marzena

Od kiedy zacząć rozwijać mowę dziecka?

Ocena użytkowników:  / 1
SłabyŚwietny 

mowaJuż od poczęcia. Umiejętność komunikowania się decyduje o właściwym rozwoju jednostki i jej osiągnięciach w różnych okresach życia. Mowa jest niezbędna do wyrażenia przeżyć i uczuć. Język stanowi narzędzie w porządkowaniu wiedzy o świecie. Uznałam, że warto uzmysłowić rodzicom potrzebę kształtowania potencjału umysłowego i procesu mówienia jeszcze przed narodzinami potomka.

Oddziaływanie między matką a dzieckiem tworzy się z chwilą poczęcia. Gdy dziecko rośnie, coraz żywiej reaguje na bodźce płynące z organizmu matki i świata zewnętrznego. Matka zaś, gdy uświadomi sobie istnienie dziecka, czuje z nim związek i reaguje na jego aktywność. Jest to pierwszy krok w nawiązywaniu dialogu między matką a dzieckiem oraz początek procesu komunikacyjnego, który będzie się rozwijał po narodzinach.

Badania prowadzone przez psychologię prenatalną wskazują na uwarunkowanie kształtowania się i funkcjonowania narządów mowy przed narodzeniem. W 3 miesiącu życia płodowego rozwijają się organy nadawcze i odbiorcze mowy – mózg oraz drogi nerwowe. W 12 tygodniu ciąży obserwuje się u dziecka otwieranie i zamykanie ust, reakcje na dotyk. Pracują już także mięśnie oddechowe i fonacyjne. Noworodek nie dokonałby pierwszego oddechu, gdyby nie ćwiczył narządów oddechowych na wiele miesięcy przed narodzeniem. Przez intensywne połykanie i wypieranie wód płodowych ćwiczone są ruchy potrzebne podczas oddychania.

Niezbędnym warunkiem do rozwoju mowy jest słuch. Od 4 miesiąca dziecko reaguje na dźwięki płynące z otoczenia, które powodują zmiany w jego aktywności – budzą go ze snu, wywołują przyśpieszenie akcji serca, niepokój ruchowy. Dziecko w tym okresie szczególnie dobrze słyszy głos matki i bicie jej serca. Wrażliwe jest na intonację i rytm wypowiedzi. Stąd noworodek po narodzinach reaguje na dźwięki mowy ludzkiej, a szczególnie na głos matki. Jeśli matka wykorzysta wiedzę dotyczącą wykształcania się narządów mowy dziecka już w okresie płodowym, ona i jej bliscy mogą wyeliminować niekorzystne czynniki uszkadzające płód. Do najgroźniejszych należą zachorowania matki na różyczkę, grypę, cytomegalię, toksoplazmozę. Przebycie przez matkę wymienionych chorób może powodować uszkodzenie słuchu i mowy dziecka.

Ważne jest również unikanie w czasie ciąży nawet najmniejszej dawki alkoholu. Alkohol przyczynia się do powstawania alkoholowego zespołu płodowego – FAS (Fetal Alcohol Syndrome), który wpływa na zaburzenie rozwoju fizycznego, umysłowego i prowadzi do patologii w zachowaniu. Według badań przeprowadzonych w 2009 r. przez Hermana Lostera z Uniwersyteckiego Szpitala Dziecięcego w Munster 20% dzieci z FAS ma niedosłuch, a 80% – wadę wymowy.

Każda matka powinna pamiętać, że właściwy sposób odżywiania, wzbogacony w witaminy i minerały, oraz rezygnacja z nikotyny zapewnią dobry rozwój umysłowy dziecka. Warto też zadbać o to, aby nie stresować się w ciąży. Długotrwały stres, który przeżywa matka, wpływa na stany lękowe i zaburzenia w komunikacji w późniejszym wieku u dziecka. Aby zapewnić jak najlepsze warunki rozwoju potomstwu, rodzice powinni zadbać o dobre samopoczucie psychiczne. Wypoczynek na świeżym powietrzu czy słuchanie muzyki wykonywanej na instrumentach o niskiej częstotliwości drgań, np. fagotu, zrelaksują zarówno mamę, jak i dziecko. Będzie to profilaktyka w zakresie powstania wad wymowy i zaburzeń komunikacji językowej.

 

Urszula Mirosz

logopeda, pedagog, specjalista Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Mińsku, autorka artykułów dotyczących problematyki mówienia w prasie branżowej i lokalnej, ekspert z listy Ministra Edukacji Narodowej w zakresie logopedii.

You have no rights to post comments